Evo kako će Republika Srpska pokušati izbjeći uklanjanje crkve iz dvorišta nane Fate Orlović

5

Evropski sud za ljudska prava (ECHR) u Strazburu je, odlučujući u predmetu Orlović i drugi protiv Bosne i Hercegovine, donio presudu kojom se nalaže da Bosna i Hercegovina mora izvršiti odluke kojima se nalaže uklanjanje crkve iz dvorišta Fate Orlović u Konjević Polju. Glas Srpske je prvi medij iz manjeg bh. entiteta koji je reagirao na navedenu presudu. Obbzirom da je Glas Srpske prorežimski medij, ova se reakcija ujedno može smatrati kao najava kako će vlasti RS-a i Srpska pravoslavna crkva pokušati da izbjegnu uklanjanje crkve iz dvorišta nane Fate Orlović.

U nastavku prenosimo spomenuti tekst iz Glasa Srpske.

Presuda Evropskog suda za ljudska prava u Strazburu u predmetu “Fata Orlović i drugi protiv BiH”, kojom se nalaže uklanjanje pravoslavne crkve sa zemlje Fate Orlović u Konjević Polju na području opštine Bratunac, nije konačna, jer stranke mogu u roku od tri mjeseca da traže da predmet bude iznesen pred Veliko vijeće.

Dosadašnja praksa pokazala je da je Veliko vijeće izuzetno rijetko preinačavalo, već je uglavnom preciznije definisalo presudu u slučajevima kada je jedan ili više sudija izuzeo mišljenje.

S obzirom na to da je u ovom slučaju predsjednik suda Jon Fridrik Kjelbro izdvojio mišljenje u dijelu presude u kojem se navodi da “BiH mora da osigura uklanjanje crkve najkasnije u roku od tri mjeseca”, advokat iz Doboja Siniša Đorđević, koji je pred redovnim sudovima u BiH u ovom predmetu zastupao Eparhiju zvorničko-tuzlansku, tj. Srpsku pravoslavnu opštinu Drinjača, kaže da zbog toga treba tražiti da predmet ide pred Veliko vijeće.

– Ne znam šta je navedeno u apelaciji koja je upućena u Strazbur, ali u postupcima pred redovnim sudovima u BiH tužbeni zahtjev nije glasio da crkva mora biti izmještena u roku od tri mjeseca, već kada se obezbijedi novi prostor za izgradnju. S obzirom na to da je u tom dijelu i predsjednik suda izdvojio mišljenje, smatram da treba tražiti odluku Velikog vijeća – kaže Đorđević.

U mišljenju Kancelarije pravnog predstavnika Republike Srpske o ovom predmetu upućenom Kancelariji agenta BiH pred sudom u Strazburu Belmi Skalonjić navodi se niz argumenata kojima se osporavaju tvrdnje Fate Orlović i ostalih apelanata da im je povrijeđeno pravo na pravično suđenje.

– Protiv svih presuda Osnovnog, Okružnog i Vrhovnog suda RS koje nisu bile u korist Fate Orlović podnesena je apelacija Ustavnom sudu BiH, koji je odbacio apelaciju kao neosnovanu. Analizirajući cijeli tok postupka, možemo zaključiti da nije povrijeđeno pravo apelanata na pravično suđenje u smislu člana 6 Evropske konvencije o ljudskim pravima – navodi se u mišljenju, koje je potpisao v.d. pravni predstavnik RS Slobodan Radulj.

Kada je riječ o povredi prava na imovinu, iz Kancelarije pravnog predstavnika RS objašnjavaju da je Crkvena opština Drinjača savjestan graditelj, jer joj je Skupština opštine Bratunac prije početka gradnje dodijelila zemljište u skladu sa tada važećim zakonodavstvom.

– Ukoliko sud nađe da postoji povreda prava na imovinu, onda se ta činjenica ne može pripisati tuženoj strani, odnosno Crkvenoj opštini Drinjača – navodi se u mišljenju.

Pored toga, navodi se da je vrijednost zemljišta na kojem je izgrađena crkva oko 7.700 KM, dok je sudski vještak Mirsad Izić u junu prošle godine procijenio da je vrijednost crkvenog objekta u Konjević polju 202.300 maraka. Apelantkinji je tužena strana nudila naknadu za sporno zemljište od 50.000 KM i 2.000 KM na ime sudskih troškova, ali je ona to odbila.

Parcela Fate Orlović na kojoj je izgrađena crkva u zemljišnim knjigama nosi naziv “Crkvina”, što upućuje na činjenicu da je tu nekada bila crkva. Naime, do sada se u praksi pokazalo da takvi i slični nazivi parcela potiču od toga što je na takvim parcelama nekada bila crkva.

Dodatni kuriozitet u cijeloj stvari je što to područje crkveno-pravno više ne pripada Eparhiji zvorničko-tuzlanskoj, jer je Sabor SPC u maju ove godine donio odluku kojom su opštine Bratunac, Srebrenica, Milići, Vlasenica i Han Pijesak, te Olovo u FBiH pripojene Mitropoliji dabrobosanskoj.